نوروز؛ روز عدالت گستري زمين است و روز رستن دانه از دل خاك براي رسيدن به آسمان ؛ روز مهرورزي در آيين تازه شدن و بريدن از خواب و خمودگي خداوند جهان را آفريد؛ آنچنان كه نوروز را آفرينش كرد؛ آنچنان كه طبيعت را رستاخيزي براي نو شدن قرار داد و آن را نوروز ناميدند . نوروز؛ سفير بيداري است و جشن رستاخيزي زمين ؛ آن هنگام كه سپيدي
زمستان كوله بار سفر برمي بندد و بهاران بر جايي جايي كوه و دشت و دمن بخشندگي و سخاوت خويش را مي گستراند. نوروز؛ روز تطهير و پاكي است ؛ روز غلبه روشني بر تيرگي و روز رهايي و آزادگي و روز تازه شدن ؛ روز برافزوختن چراغ دل از دل تنگي ها؛ روز
مدد جستن از مير نوروزي و روز خوش دلي ؛ همانند زمين كه در نوروز آفرينش شد.
نوروز و جشنهاي نوروزي از ديرباز آن در نزد ايرانيان مطهر و پاكيزه و پاك بوده و آغاز كشت و فصل آغاز كار و در زمان ايران باستان ؛ بيش از 70 جشن و عيد برپا مي شده و نوروز تطهير باطن و ظاهر انسانها از گذشته تا به امروز ماندگار باقي ماند. نوروز به عنوان يك جشن اساطيري ؛ جشن رباني و خرد ورزي و عدالت  ورزي و مهرگستري ايرانيان بوده است و بخشايشگري زمين ؛ سرآغاز آفرينش و آغاز فصل كار و تلاش و ديد بازديد و گذشت و مهرباني مهمترين ويژگي  نوروز است ؛ كه در بسياري از ديوان شعر نيز به آن اشاره شده است. ايرانيان باستان نوروز را روز آفرينش زمين و هستي مي دانستند و بر اين عقيده بودند الهه باروري در نوروز خاك را بارور مي كند و ايرانيان باستان نوروز را روز پيدايش زمين دانسته ؛ آن را گرامي
داشتند. نوروز جشن همه مردمان جهان بوده ؛ اما تنها ايرانيان آن را حفظ كردند و تاكنون نير آن را پاس داشته اند . برپايي  عيد اموات  (فرهور) يكي از مهمترين جشنهاي نوروز باستان
است ؛ كه در برخي از مناطق كشور در ايام نوروز برپا مي شود و در اين عيد كه پيش از آغاز تحويل سال نو برگزار مي شود؛ مردم با سبزه و گل و شيريني به زيارت اهل قبور مي روند
 در جشن فره ور يا   يشن فره وشي   ايرانيان بر اين باور بودند. كه در پنج روز پاياني سال اموات و درگذشتگان شان از آسمان به روي زمين مي آمدند؛ به همين جهت مردم اقدام به خانه تكاني مي كردند. در اين آيين مردم براي شادي ارواح درگذشتگان خود اقدام به پختن
نوعي شيريني شبيه به حلوا مي كردند كه هنوز هم دربين برخي از مردم بختياري پخت حلوا علفي  در بين مردم در ايام باقي مانده از سال تا فرارسيدن نوروز؛ مرسوم است. 
 از سنتهاي نوروزي در ايران مي توان به اسب دواني ؛ چوگان ؛ كشتي گرفتن ؛ پوشيدن لباس رنگي ؛ حنابندان عيد؛ حلواي عيد ؛آرايش و آذين منزل و اهل خانه ؛ آزادسازي زندانيان ؛ دادورزي و عدالت ؛ نيكوكاري و هديه دادن اشاره كرد. جشن ها و آيين هاي نوروز در كشور به دو دوره قبل از زرتشت و پس از ورود اسلام به ايران تقسيم مي شد؛ كه در دوران پيش از زرتشت ؛ ايرانيان نوروز را سمبل پيروزي جمشيد بر ديوان مي دانستند. در فرهنگ ايراني اسلامي نوروز اساس خلقت خداوندگار است و ايرانيان معتقدند؛ خداوند انسان را در نوروز خلق كرده و به همين جهت اين روز را گرامي مي دارند.  در فرهنگ ايراني اسلامي ؛ ايرانيان معتقدند خداوند جهان را در شش روز خلق كرد؛به همين علت در روز هفتم كه نوروز است ؛ شكرانه خلقت خداوند را با برپايي نماز به جاي مي آورند .  نوروزخواني  و به صدا درآوردن كوس و طبل و شيپور و گرفتن نوروزيه و برافراشتن علم نوروزي از ديگر آيين هاي نوروز در ايران بوده است و نوروز خواني در ايران با يك ريتم آهنگين همراه بود؛كه چاووش خوانان با خواندن   بهار آمد بهار آمد   مژده فرا رسيدن عيد را مي دادند و عيدانه مي گرفتند
 فلسفه سفره هفت سين در آستانه سال نو نيز به گونه اي است كه زنان خانه پس از خانه تكاني و برپايي مهماني درگذشتگان   (جشن فرهور) و كشت سبزه از گندم و ديگر حبوبات ؛ اقدام به برپايي جشن هفت سيني يا هفت چيني مي كردند. در اين آيين كه عدد هفت براي ايرانيان بسيار تقدس دارد؛ هفت طبق يا سيني از ميان سكه ؛سركه ؛سمنو؛سيب ؛ سنجد؛ سوهان ؛ سنبل ؛ سبزه ؛ سپستان ؛ سنگك ؛سياه دانه و سماق را كه هركدام از آنها نمادي از زندگي
؛ آرامش ؛ ثروت ؛ عشق ؛ جاودانگي ؛ بركت كشاورزي و شوري بود؛ را به همراه قرآن ؛ ماهي ؛ آيينه و شانه بر سفره هاي خود مي گذاشتند استفاده از تخم مرغ در سفره هاي هفت سين نيز به منزله پايداري كره زمين و كهكشان ها بوده و پس از چيدن سفره هفت سين كه به صورت آيين خاص و با حضور بزرگان قوم برپا مي شد؛ هفت قلم آجيل و خشكبار نيز دركنار سفره هفت سين چيده مي شد به هنگام تحويل سال نو نيز كودكان و نوجوانان پاي كوبان و دست
افشان به طرف خانه بزرگان مي رفتند و عيدانه دريافت مي كردند و يكي از سنتهاي فراموش شده نوروز در ايران ؛ آيين   حاجي فيروز  كه تركيب و تلفيقي از اسلام (حاج ) و فيروز (ايران ) بوده ؛ مي باشد حاجي فيروز نمادي از دادخواهي   سياووش   بوده ؛ كه لباس سرخ آن
حاكي از خون نابحق ريخته سياووس و چهره او نيز حضور سياووش از عالم ماوراالطبيعه را در اذهان تداعي مي كرده است در اين آيين حاجي فيروز با خواندن اشعار به مردم شادي را هديه مي كرد و مردم را براي كار كشت و زرع فرا مي خواند و آيين مير نوروزي
  نيز هشداري براي حاكمان بود؛كه ظلم و ستم را به مردم روا ندارند؛ چرا كه پس از ايام نوروز ميرنوروزي در صورت زورگويي به مردم ؛ مورد تعرض و كتك خوردن قرار مي گرفت 
   بسياري از اين جشن ها و آيين هاي نوروزي در كشور كمرنگ شده و مهمترين و زيباترين نكته جشن هاي نوروز ديد و بازديد و صله رحم است كه در اسلام نيز به آن اشاره و تاكيد فراوان شده است و كشت سبزه و جوانه از ديرباز در بين مردم رواج داشته و ريشه آن باستاني و سنتي است  كشت سبزه به هنگام فرارسيدن نوروز؛ به عنوان ترويج فرهنگ كار و توجه بخش كشاورزي و تفعل زدن به محصولات مي باشد و درگذشته بر روي ديوارهاي خانه هاي خشتي 12 نوع از انواع سبزه ؛ بذر حبوبات ؛ موادغذايي مانند گندم ؛ ارزن و جو و عدس كشت مي كردند و به آن تفعل مي زنند؛ تا ببينند كدام محصول در سال پيش رو پررونق تر خواهد بود
   بستن سبزه به منظور هدايت و كنترل مواد غذايي و گره زدن آن در تيرروز فروردين   نيز منزله علاقه مندي به توسعه طبيعت و گسترش فرهنگ كشاورزي و تعفل به آن اينده نگريس بوده و در دوران گذشته ؛ سبزه كشت شده را برروي سكوي با نام ميزدپان  يا (ميزبان ) مي گذاشته اند سال 90 هر چه بود گذشت و هرگز ديگر بار بازنخواهد گشت ؛ پس بايد براي نوروز و روزهاي سال 90 براي تمامي ايرانيان آرزوي سربلندي كرد.